|
In meer traditionele muziektradities was
het de opdracht van de muzikant om bij zijn publiek positieve
gevoelens op te wekken, zoals vreugde, rust, enz... Zeg maar
serotonine,
fenylethylamine, dopamine, enz... Trieste muziek werd
ook gebruikt om het publiek toe te laten het eigen verdriet
naar boven te laten komen en het aldus beter te kunnen verwerken.
Ook in dit geval is er duidelijk een biochemisch proces waar
te nemen, waarbij bijvoorbeeld receptoren voor positievere
informatiemoleculen worden geactiveerd. Verder was er bijvoorbeeld
ook marsmuziek, die soldaten met de nodige moed, concentratie
en agressie, zeg maar een mengsel van dopamine,
noradrenaline, enz... in een voor het gevecht optimale
gemoedstoestand naar het front moest sturen. Vergelijkbaar
zijn ook de krijgsdansen bij zogenaamd primitievere culturen.
Modernere
muziek doet uiteraard net hetzelfde en men zou de indeling
van pop tot punk of house (enz...) evengoed kunnen maken op
basis van de emoties die ze teweeg brengen en de daarbij horende
biochemicaliën. Of beter gezegd, elk modern muziekgenre
staat voor een welbepaalde mix van emoties, zoals vreugde
combineerd met een snuifje moed of woede gecombineerd met
wat angst. In ieder geval zijn sinds de rock en de punk ook
minder aangename emoties het onderwerp van muziek geworden,
zoals woede en walging. Op deze vorm van maatschappijkritiek
is niets aan te merken, maar degene die ernaar luistert moet
zich er wel van bewust zijn dat dit niet zonder gevolg is
voor het eigen gemoed. De overeenkomstige biochemicaliën
zullen in het lichaam geproduceerd worden en ook niet zomaar
verdwijnen. Tenzij de muzikant erin slaagt om, vertrekkend
vanuit die voor velen herkenbare negatieve gevoelens, deze
via de muziek zelf te verheffen tot een hoger niveau. Voor
wie zich graag wentelt in woede en walging hoeft dit uiteraard
dan weer niet.
Gelukkig speelt net als bij de andere zintuigen ook het geheugen
een enorme rol. Het is typisch dat mensen een bijzonder goed
gevoel krijgen wanneer ze liedjes horen die in hun adolescentieperiode
populair waren. Deze liedjes herinneren hen aan een tijd waarin
emoties algemeen bijzonder hevig en belangrijk waren. Zo kan
zelfs een liedje van de Sex Pistols waarschijnlijk leiden
tot de productie van serotonine
of fenylethylamine. Zolang je er wat bewust mee omgaat,
ben je zelf het best geplaatst uit te maken welke muziek je
op een bepaald moment goed doet. Als je kotst van smartlappen
of vrolijke muziek, omdat het je hypocriet overkomt, luister
dan naar muziek die je wel au serieux kan nemen. En die liefst
naast kritisch en "cool" toch ook wat schoonheid
uitstraalt.
In deze context is het belangrijk erop te wijzen dat informatiemoleculen
en hun receptoren niet stil staan maar wel voortdurend rythmisch
vibreren. De kwaliteit van deze vibraties is bijzonder belangrijk
voor het aantal kontakten tussen informatiemoleculen en hun
receptoren en voor de kwaliteit daarvan. Muziek, dat normaal
gezien steeds een ritme vertoont, heeft een sterke invloed
op deze moleculaire vibraties. Sommige muziektypes, van religieuze
mantras tot trommelgeluiden en ook house, beperken zich in
sterke mate tot het effect van deze vibraties.
Lawaai is van een heel andere orde, in de eerste plaats omdat
het chaotisch in plaats van rythmisch is. De invloed van chaotisch
lawaai is algemeen negatief, al gaat het hier om een nog weinig
onderzocht wetenschappelijk terrein. De emotionele context
geeft ook een totaal andere invulling van het probleem van
lawaaihinder. Het is duidelijk niet alleen tot de decibels
beperkt.
Anderzijds hebben bepaalde geluiden, ook chaotische, een
positieve werking. Voorbeelden zijn het ruisen van de bladeren
aan de bomen, het klateren van een bergbeek of fontein of
de rythmische golfslag aan zee. Naast rythme spelen dus ook
tonaliteit en intensiteit een bijzondere rol bij het opwekken
van gevoelens.
In ieder geval vormen muziek en geluid in deze moderne tijd
bijzonder interessante werktuigen om ons gemoed in de goede
richting te sturen. We beschikken immers overal over radio,
casette- en CD-spelers. Een walkman is ideaal om je van je
omgeving af te sluiten, of het nu een treinstation is of je
wenende zusje. Koester dus je favoriete liedjes en zoek nieuwe
muziek om met nieuwe emoties om te gaan. Opgelet toch voor
de radio : ook je favoriete zender kan met emoties geladen
muziek op je af sturen waar je op dat moment geen boodschap
aan hebt.
En
als het enigzinds kan : maak zelf muziek. Het belang daarvan
is gewoon dat je aandacht bij het zelf muziek maken volledig
op de muziek moet worden gericht. Een triestig of depressief
iemand is niet altijd in staat naar vrolijke muziek te blijven
luisteren. Een muzikant die speelt, speelt. Zingen geldt als
bijzonder emotioneel ontlastend, wat er waarschijnlijk mee
te maken heeft dat het zingen sterke vibraties doorheen het
hele lichaam stuurt, die de vibraties van informatiemoleculen
en hun receptoren dus in sterke mate kunnen beïnvloeden.
Iedereen betrapt zich er wel eens op voortdurend en onbewust
binnenin een liedje te neuriën. We hebben dan de neiging
daarover wat beschaamd te zijn en proberen het te stoppen.
Dat is evenwel geenszinds nodig. Dit opgaan in een interne
melodie bestendigt het gevoel dat ermee samenhangt. Het voorkomt
dikwijls dat je voortdurend over minder prettige dingen nadenkt
of je zorgen maakt. Of het beschermt je tegen onaangename
invloeden van buitenaf. En als je het een dom liedje vind,
kies dan gewoon een ander.
|